Deep-Dive: ‘Hout als bouwmateriaal: eigenschappen, duurzaamheid en toepassing'
Hout is geen uniform bouwmateriaal. Elke houtsoort heeft haar specifieke eigenschappen en reageert anders op vocht, belasting en blootstelling. Een doordachte toepassing van hout begint daarom niet bij de naam van een houtsoort, maar bij de prestaties die een bouwdeel moet leveren.
Tijdens deze deep-dive ontdek je hoe materiaaleigenschappen, vochtgedrag en natuurlijke duurzaamheid bepalen welke houtsoorten geschikt zijn voor een specifieke toepassing. We bekijken waarom dezelfde beperkte groep vertrouwde houtsoorten vandaag nog te vaak wordt voorgeschreven en hoe een prestatiegerichte aanpak ruimte creëert voor een bredere en duurzamere inzet van hout – lokaal én tropisch, zolang de herkomst verantwoord is en de toepassing klopt.
De opleiding vindt plaats in het Labo Houttechnologie van HOGENT (Campus Schoonmeersen), waar theorie wordt gekoppeld aan praktijk en materiaalonderzoek.
Wat mag je verwachten?
Tijdens deze opleiding gaan we onder meer in op:
- de eigenschappen van verschillende houtsoorten en hun gedrag onder invloed van vocht;
- natuurlijke duurzaamheid, schimmelvorming en aantasting door insecten;
- mogelijkheden en beperkingen van houtmodificatie;
- hoe je hout prestatiegericht kiest in plaats van soortgericht voorschrijft;
- duurzaam bosbeheer en de basisprincipes van certificering;
- circulariteit, hergebruik, loofhout en het potentieel van minder bekende houtsoorten.
Centraal staat een fit-for-purpose-benadering: we leren om niet automatisch naar dezelfde gekende houtsoorten grijpen, maar het beschikbare hout slimmer benutten door eigenschappen, blootstelling en ontwerp op elkaar af te stemmen.
Voor wie?
Deze opleiding richt zich tot architecten, studiebureaus, aannemers en andere bouwprofessionals die reeds beschikken over een basiskennis van houtbouw en hun inzicht in hout als bouwmateriaal willen verdiepen.
Programma
08:50 Onthaal
09:05 Welkom & introductie - Jolien Paeleman (Pixii)
09:15 Hout kiezen als bouwmateriaal: vochtgedrag en andere eigenschappen - Els Franssens (Houttechnologie HOGENT)
Welke eigenschappen bepalen hoe hout zich gedraagt in een bepaalde toepassing? We gaan dieper in op het vochtgedrag van hout, krimpen en zwellen, en de verschillen tussen houtsoorten. Ook houtmodificatie komt aan bod. Aan de hand van een interactieve oefening ontdek je hoe deze eigenschappen bepalend zijn voor een doordachte, prestatiegerichte houtkeuze.
10:15 Ontwerpen en detailleren met hout - Bruno Deraedt (SymbioAE)
Hoe vertaal je de eigenschappen en het vochtgedrag van hout naar een goed ontwerp en duurzame detaillering? Vanuit de architectuur- en houtbouwpraktijk bekijken we hoe ontwerpkeuzes en verbindingen de prestaties en levensduur van houten bouwdelen beïnvloeden, en welke rol de gekozen houtsoort daarin speelt
11:15 Pauze
11:30 Natuurlijke duurzaamheid en verantwoord houtgebruik - Liselotte De Ligne (Woodlab, UGent)
Wat bepaalt de natuurlijke duurzaamheid van hout, en hoe beïnvloeden schimmels en insecten de levensduur ervan? We bekijken hoe je hiermee rekening houdt bij de keuze van een houtsoort, met aandacht voor verantwoord bosbeheer, herkomst en duurzaamheidslabels. Ook het potentieel van minder bekende en onderbenutte houtsoorten komt aan bod, onder meer vanuit het Europese onderzoeksproject WoodStock.
12:30 Lunch
13:15 Workshop "Fit for purpose": welk hout voor welke toepassing?
In kleine groepen gaan we aan de slag met verschillende bouwtoepassingen. Elke groep doorloopt een aantal cases en onderzoekt samen met de begeleiders welke prestaties vereist zijn, welke houtsoorten of houtproducten daarvoor in aanmerking komen en welke ontwerpkeuzes daarbij horen.
Aan de hand van een beslissingsmatrix en beschikbare informatiebronnen leer je onderbouwde keuzes maken. We besteden ook bijzondere aandacht aan circulariteit en hergebruik. Bij een van de cases maak je bovendien kennis met visuele sterktesortering van constructiehout.
Na elke ronde vergelijken we de keuzes van de verschillende groepen en bespreken we mogelijke alternatieven.
16:30 Gezamelijke bespreking en conclusies
We brengen de inzichten uit de drie cases samen. Hoe maak je een onderbouwde materiaalkeuze? Welke afwegingen zijn belangrijk en welke hulpmiddelen kun je daarbij gebruiken? We bespreken ook hoe je het ontwerp kunt aanpassen aan de eigenschappen en beschikbaarheid van het hout.
17:00 Einde
Vrije permanente vorming [in aanvraag]
Voor deze opleiding zal een aanvraag voor erkenning als vrije permanente vorming voor EPB-verslaggevers bij het VEKA worden ingediend.
Kostprijs (vrijgesteld van btw)
| Prijs | |
|---|---|
| Standaard | €600 |
| Pixii-leden Lid worden? |
€480 |
| AiNB-leden | €550 |
| Leerkrachten secundair | Gratis via Constructiv |
Premie vrije beroepen
Werkgevers of werknemers uit PC336 (vrije beroepen waaronder architecten) ontvangen via Liberform een premie van €60 per dag of €30 per halve dag opleiding.
Locatie en tijdstip
| Dinsdag 17 november 2026 9u00 – 17u00 |
HOGENT Campus Schoonmeersen
V. Vaerwyckweg 1 (met de wagen)
Overwale (voetgangers en fietsers)
9000 Gent
Route
Cursusvoorwaarden
Klik verder voor meer informatie over de cursusvoorwaarden.